|
|
 |
 |
 |
 |
 |
 |
 |
|
|
Chào mừng đã đến với forum oOo VnSharing oOo. Bạn chưa đăng kí (hoặc chưa đăng nhập) nên quyền lợi của bạn sẽ bị hạn chế. Việc đăng kí làm thành viên hoàn toàn miễn phí, sau khi đăng kí bạn có thể post bài, tham gia thảo luận, liên lạc với các thành viên khác qua hệ thống tin nhắn riêng, yêu cầu manga/anime... và rất nhiều quyền lợi khác. Thủ tục đăng kí rất nhanh chóng và đơn giản, hãy Đăng Kí Làm Thành Viên! Nếu bạn quên mật khẩu, xin nhấn vào đây. Nếu bạn gặp trục trặc trong vấn đề đăng kí hoặc không thể đăng nhập, hãy liên hệ với chúng tôi. |
|
||||||
Chính thức đưa host Mega vào sử dụng
Topic giải quyết việc phá forum của mod kẻ lang thang + Clouds-san
|
|
Ðiều Chỉnh | Xếp Bài |
|
#11
09-12-2007, 16:54
|
||||||||
|
||||||||
|
TIẾP
Nói đến Origami và giáo dục, người ta thường nhắc đến Friedrich Froebel (1782-1852) cha đẻ của hệ thống trường mẫu giáo , người nâng tầm các trò chơi của trẻ con thành các hoạt động gíup phát triển sự thông minh . Ông nghiên cứu dạy trẻ, thấy rằng trẻ con học khi chơi các trò chơi, như vậy trò chơi thích hợp là công cụ tốt để dạy trẻ . Trong số các "đồ chơi" của ông, có .. xếp giấy, đây là 1 trò chơi thú vị và kích thích óc sáng tạo ... Sau ông cho đến hiện tại , nhiều nhà giáo dục đã đưa Origami vào chương trình dạy của mình . Một cách ngắn gọn, Origami giúp phát triển được các khả năng gì ? Nghe : làm theo hướng dẫn Đọc : hiểu hướng dẫn, hiểu các biểu tượng về hình ảnh và dấu hiệu . Nói : khả năng diễn đạt mạch lạc khi hướng dẫn xếp mẫu cho người khác Toán học: A . Hình học : - Nhận diện hình thể, góc, khối, các khái niệm hình học ( đối xứng, vuông góc ....) - Phép chia ( chia cạnh giấy hay góc thành nhiều phần bằng nhau ..) - Đo - Tỷ lệ B . Không gian : hình khối, các mặt trên dưới, trong ngoài của vật thể ... Quan hệ cộng đồng / thế giới : Origami, như âm nhạc , có mục đích chia xẻ với mọi người, từ nhóm nhỏ đến lớn . Trong thời buổi hiện nay thì mở rộng ra bạn bè thế giới . Xã hội học: biết / tìm hiểu thêm về phong tục . lịch sử, xã hội qua nhiều mẫu đặc thù ( ví dụ các mẫu truyền thống Nhật, các mẫu lễ Giáng Sinh, lễ tình nhân ....) Khoa học: Nghiên cứu về cấu trúc động vật, thực vật, khí động học ...khi tạo mẫu thú, hoa cỏ hay máy bay ...../ Nghiên cứu về giấy, cách làm giấy .... Nhận thức về bảo vệ môi trưoèng: có thể dùng đủ loại giấy loại để xếp, tận dụng giấy bỏ đi ... Trí nhớ: khi xếp giấy / học xếp cần sự tập trung, khi xếp mẫu không xem sách cần trí nhớ tốt và nhớ theo trình tự các bước . Logic / khả năng "giải mã": khi xếp hay sáng tác Sáng tạo / nhận thức về các cách nhìn khác nhau : Origami kích thích sự sáng tạo . Khởi đầu với các thế xếp căn bản từ đó cho ra nhiều mẫu khác nhau . Một ngưỿi nhìn mẫu xếp đến 1 giai đoạn nào đó có thể thấy nó giống cái này, người khác lại nhìn ra cái khác - nếu tiếp tục , sẽ cho ra mẫu khác nhau . Sáng tạo cũng bắt đầu khi người xếp thay đổi mẫu ( người khác ) theo ý mình .... Chữa bệnh Origami được đưa vào các chương trình trị liệu và vẫn còn là đề tài cần nghiên cứu trong lĩnh vực này . Origami được thử nghiệm dạy cho người mù ( người mù / người thầy origami nổi danh nhất là Saburo Kase , mù từ 12 tuổI, sáng tác nhiều và đi dạy / nói chuyện nhiều nơi trên thế giới , tôi đã có nhắc đến trong bài " Nghề xếp giấy " ), người tàn tật, người bị bịnh tâm thần, người già trong viện dưỡng lão .... Lợi thế của Origami là vật liệu dễ tìm , người xếp không sợ "làm hư" vật liệu ( như các vật liệu đắt tiền ) và cho ra kết quả trong thời gian ngắn , có thể học / làm tập thể . Dạy cho người bệnh , người hướng dẫn cần kiên nhẫn và dịu dàng , khuyến khích họ . Vì vật liệu dễ tìm, ít tốn kém và hầu như ai cũng xếp được mẫu đơn giản trong thời gian ngắn - "làm được 1 cái gì đó " làm tăng sự tự tin của người bịnh , làm họ quên đi phút chốc nỗi đau thể xác hay tinh thần . Khi họ đã bắt đầu quen và xếp được họ sẽ thấy vui hơn, thấy mình vẫn có khả năng "kiểm soát" được ( mẫu xếp ) - mà phần lớn đã mất hay không cho là mình còn kiểm soát được chính mình vì bịnh tật .... Origami cũng giúp sự vân động khéo léo của bàn tay .... Hẳn nhiên người hướng dẫn phải nghiên cứu , tùy loại / mức độ bịnh mà chọn mẫu / cách dạy cho phù hợp . Trên đây nhắc đến "khoa học" với trình độ chung chung . Một số ứng dụng / nghiên cứu khoa học có thể kể qua : -Một số nhà khoa học / toán học nghiên cứu về Toán học Origami - ở Mỹ hiện nay có Thomas Hull va Erik Dermaine đều dạy / nghiên cứu ở đại học về Origami Mathematics và Computational Origami . Erik Dermaine là 1 trường hợp đặc biệt , học ở nhà ( cha dạy, không đi học ở trường ), 12 tuổi đã vào đại học, luận án tiến sĩ về "Computational Origami " xuất sắc, là giáo sư trẻ nhất trong lịch sử của MIT, trường đại học và viện công nghệ nổi tiếng của Mỹ và thế giới ở tuổi 20 ! Erik nghiên cứu về khả năng và giới hạn của Xếp và Mở ( fold & unfold ) dẫn dến ứng dụng trong chế tạo tay người máy , và hiện nghiên cứu về cấu trúc "xếp " của protein , sẽ giúp cho dược / y khoa rất nhiều nếu thành công . Một trong những bài toán mà Erik giải được là "Xếp và cắt " ( Fold and Cut )- chứng minh rằng bất cứ hình nào có cạnh thẳng ( từ hình ngôi sao hay con rồng ...) đều có thể tạo được bằng cách xếp ( giấy ) và dùng chỉ một nhát kéo cắt qua . Một số ví dụ có thể thấy ở website của Erik ( bạn có thể search : " Erik Dermaine, Fold and Cut " ) - Robert Lang, là nhà vật lý học và kỹ sư, hiện sống toàn thời gian với nghề "Xếp" , ngoài ..giấy ra còn được mời làm cố vấn, cộng tác với các trung tâm / hãng chế tạo để chế tạo Túi an toàn ( Airbag ) trong xe hơi, và gần đây là nghiên cứu chế tạo Kính thiên văn khổng lồ cùng với nhóm nghiên cứu của Lawrence Livermore National Laboratory . Kính thiên văn lớn 1 hiện nay (?) là Hubble ( Space Telescope ) đường kính chỉ 2.4m . Vấn đề là vũ trụ bao la, nhưng tên lửa thì có giới hạn, muốn khám phá thiên hà thì cần kính thiên văn lớn - làm sao chế ra được 1 kính thiên văn đường kính = 1 sân vận động mà nhét lọt vào tên lửa ( khi đã phóng lên thì mở ra tha hồ không vướng víu vì vũ trụ thừa ..chỗ chứa . Và lời giải là ...dựa vào Origami ! 1 kính thiên văn đường kính 100m được "Xếp lại " gọn trong 1 tên lửa đường kính từ 3-5m , khi phóng lên qũy đạo sẽ " mở " ra . Hiện tại Eyeglass ( tên của Kính xếp này ) đang trong giai đoạn nghiên cứu, nhóm này đã dựng 1 mẫu thí nghiệm đường kính 5m ( có thể thấy hình và tin ở website của Robert lang )
|
|
#12
10-12-2007, 14:03
|
||||||||
|
||||||||
|
VÀI KIẾN THỨC VỀ ORIGAMI_post bởi prosaker
Origami cũng như nhiều từ tiếng Nhật như sake, shushi, kimono ... đã được quốc tế hóa để khi nhắc đến ai cũng hiểu đó là một đặc trưng của văn hóa Nhật, không lẫn vào đâu được. Và dù bây giờ Origami đã phát triển vượt biên giới, thành nhiều lĩnh vực khác nhau ,mang lại niềm say mê cho biết bao nhiêu người trên tòan thế giới  , nhưng tất cả vẫn trân trọng gọi nghệ thuật xếp giấy bằng cái tên Origami như một sự tưởng nhớ đến cái nôi cho một sự hình thành và phát triển một môn nghệ thuật độc lập. Nhắc đến Nghệ thuật xếp giấy không thể không nói đến giấy. Từ khi phương pháp chế tạo giấy lần đầu tiên được tìm ra ở Trung Quốc và phát triển dần trong khoảng năm A.D. 105 - 700, công nghệ sản xuất giấy lan rộng sang các nước thuộc địa và du nhập vào Nhật vào thế kỉ thứ 7. Từ đó người Nhật đã áp dụng và biến đổi nhiều phương pháp chế tạo cũng như nguyên liệu chế tạo giấy, hình thành hẳn một văn hóa giấy với vật liệu giấy phong phú, chất lượng cao (gấp mở nhiều lần không rách, mềm, bền và đẹp.... Đó chính là loại giấy mà người Nhật vẫn tự hào có một không hai trên thế giới với cái tên "Washi"). Sản sinh từ nền văn hóa độc đáo này là bộ môn nghệ thuật vẫn được biết đến với cái tên Origami.Các cuộc nghiên cứu của các nhà khảo cổ không cho ra được chính xác thời điểm hình thành của Origami. Tuy nhiên việc xếp các lá thư, xếp giấy để gói các đồ vật... hẳn là đã có từ rất xưa.Đến thời kì phong kiến với nhiều lễ giáo hơn, nền văn hóa xếp giấy đạt đến bước phát triển nhảy vọt. Từ những bức tranh cổ còn được lưu truyền thì vào những năm 1700, Hạc (oritsuru) và các loại thuyền là những vật phổ biến được gấp và trang trí. Từ đó cho đến khỏang 100 năm sau các cuốn sách chuyên môn về Origami đã được in ấn và xuất bản, chứng tỏ một văn minh xếp giấy đã đạt được đến trình độ cao, đa dạng. Vào thời điểm đó, Origami đã không chỉ là trò chơi của trẻ còn mà còn là thú vui của ngừoi lớn, và có rất nhiều tạp chí ra đời với những mẫu xếp giấy vô cùng phức tạp. Trong khi đó, vào khỏang thế kỉ 12 khi phương pháp chế tạo giấy được truyền sang Châu Âu, và một nghệ thuật xếp giấy độc lập đã được hình thành song vẫn không trở thành một nét văn hóa với bề dày về ảnh hưởng cũng như mức độ phát triển như Nhật.  Vào thời Minh Trị (Meiji), Origami được đưa vào các trường mẫu giáo thành một môn học dưới ảnh hửơng về phương pháp giáo dục của nhà giáo dục học người Đức Frebel (1782-1852). Các phương pháp xếp giấy của châu Âu cùng sự phát triển theo nhiều hướng khác nhau đã khiên cho nghệ thuật xếp giấy ngày càng phong phú. Chỉ ở thời Meiji đã có rất nhiều những tác giả vô danh tạo ra nhiều mẫu hình mới. Tuy nhiên có ý kiến cho rằng chỉ gấp theo những mẫu có sẵn không không mang tính sáng tạo nên vào thời Đại chính(Taisho) khi giáo dục đựoc đưa theo hướng sáng tạo thì Origami bị bỏ rơi. Tuy nhiên lật lại bề dày lịch sử của Origami, cùng với hiện tại,với không ít những tác phẩm mới, tính chất giáo dục của Origami cũng đã được xem xét lại và được công nhận về khả năng phát triển một cách đa dạng  . Và ngày nay origami đang mở rộng tầm ảnh hưởng ra tầm thế giới, không chỉ giới hạn là một thú vui mà còn được nghiên cứu phục vụ cho các mục đích khoa học khác bởi nhiều tổ chức và cá nhân. Mọi người đều say mê  Giấy ! có lẽ đó là một trong những phát minh kỳ diệu nhất cuả loài người. Ai cũng biết giấy để viết, để vẽ, để in ấn..., nhưng ngoaì ra, với một tờ giấy trong tay, không dùng đến bất cứ một vật dụng gì khác, bạn còn có thể đi vào một thế giới muôn hình muôn vẻ khác, thế giới cuả nghệ thuật xếp giấy. ORIGAMI, tên gọi được quốc tế hóa hiện nay của nghệ thuật xếp giấy - là một từ Nhật bản ( Oru = xếp, Kami = giấy, khi ghép 2 từ lại, thành origami ). Không ai biết nghệ thuật này bắt nguồn từ bao giờ và ở đâu. Giấy được phát minh từ Trung Hoa vào khoảng 105AD, sau đó theo các tu sĩ Phật giáo du nhập vào Đại Hàn và đến Nhật độ cuối thế kỷ thứ 6. Vào thời kỳ đầu, giấy được xem như là một vật liệu qúi hiếm và xếy giấy chỉ được dùng giới hạn bởi tầng lớp thượng lưu trong các dip lễ. Origami ở Nhật được truyền từ thế hệ này sang thế hệ khác, mẹ truyền cho con gái, và các mẫu truyền miệng còn được biết thường là các mẫu đơn giản. Vậy là dù giấy phát sinh từ Trung Hoa ( do đó một số sử gia về Origami cho rằng nghệ thuật xếy giấy hẳn cũng phát sinh từ xứ này ) nhưng Nhật là nước đã làm cho nghệ thuật xếp giấy phát triển cao và phong phú nhất. Ở phương tây, Tây Ban Nha cũng là dân tộc có lịch sử xếp giấy lâu đờị Giấy được thế giới Ả rập biết đến vào khoảng thế kỷ thứ 8 và theo người Moor ( Ma rốc ) vào Tây Ban Nha độ thế kỷ thứ 11. Là dân tộc theo HồI giáo và là những nhà toán học và thiên văn học cừ khôi , ngườiI Moor chú trong dến mặt nghiên cứu hình hoc trong xếp giấỵ Khi ngườI Moor rời khỏi Tây Ban Nha, dân Tây Ban Nha đã đưa nghệ thuật xếp giấy ra ngoaì phạm vi các mẫu hình học và phát triển thêm mà người tiên phong là triết gia và thi sĩ Miguel de Unamuno (1864-1936 ). Người được coi là sư tổ cuả nghệ thuật xếp giấy hiện đại là Akira Yoshizawa ( sinh 1911-Nhật ). Những sáng tác cuả ông được thế giới biết đến vào khoảng 1950 là những sáng tác bắt đầu tách rời khỏi các mẫu và nguyên tắc xếp giấy cổ truyền. Cùng với Samuel Randlett (Mỹ) Yoshizawa dã phát minh ra hệ thống ký hiệu để vẽ các sơ đồ chỉ dẫn trong sách dạy xếy giấy, trở thành ký hiệu quốc tế trong các sách Origami cho đến ngày nay . Yoshizawa hiện nay vẫn còn sống và được cả thế giới coi như đại sư phụ cuả nghệ thuật xếp giấy với hơn 50 000 tác phẩm và vô số các cuộc triển lãm trên toàn thế giới. Khởi đầu, có lẽ một trong những sự khác biệt cuả nghệ thuật xếp giấy Đông phương và Tây phương là phần lớn các cao thủ Đông phương thường tạo ra các mẫu đơn giản, trừu tượng, ít nét mà vẫn bắt được cái thần của vật muốn xếp .Các cao thủ Tây phương thì thường thích xếp chi tiết, phức tạp thiên về kỹ thuật. Ngày nay thì các tiêu chuẩn về thẩm mỹ Đông Tây cũng như mọi phát triển khoa học kỹ thuật khác đều được cả hai bên tiếp thu và biết đến rộng rãi qua sách báo và các phương tiện truyền thông hiện đạị Thế hệ các cao thủ Origami hiên nay cả Đông va Tây đều có những người mạnh cả về kỹ thuật lẫn nghệ thuật. Các cao thủ xếp giấy hiện đại bao gồm các nghệ sĩ, các nhà toán học, vật lý học, kỹ sư, các..aỏ thuật gia ! v.v... Nhiều kỹ thuật xếp mới được phát minh và các mẫu Origami ngày nay có thể phức tạp đên' mức khó tưởng tượng được. Có thể nói hầu như bất cứ cái gì cũng có thể "xếp" ra được từ một tờ giấy. Cả hai "trường phái" xếp giấy - phức hoá và giản hóa, thiên về kỹ thuật hay nghệ thuật, dều được phát triển. Bạn có thể thấy một chú bọ Origamị, nhận ra được nó thuộc họ bọ nào, với đầy đủ ăng ten, chân, cánh, đúng tỷ lệ được xếp từ một tờ giấy hình vuông (không dùng kéo) - hay ngược lại, một mẫu origami trừu tượng đơn giản vài nếp gấp. Có mẫu phúc tạp phải xếp cả tuần hay mấy tuần mới xong, lại có các tác phẩm xếp giấy như bộ xương khủng long to bằng... tỷ lệ thật ! Về vật liệu thì ngày nay các tác phẩm Origami còn được xếp từ 1 số vật liệu khác ngoài giấỵ - giấy dán tường, lưới sắt, đồng, tấm kim loai mỏng ( các loại này có thể bày ngòai trời được ), giấy đất sét ( "xếp" xong nung, như đồ gốm ). Một kỹ thuật xếp đáng được nói tới là kỹ thuật " xếp ướt" mà Yoshizawa là người tiên phong. Các loại giấy dày dược làm ướt cho mềm đi rồi xếp. Với kỹ thuật này, người xếp có thể " nặn" giấy, "uốn giấy"Ẩcoi giấy như là đất sét. Có lẽ các tác phẩm xếp giấy gần với điêu khắc đều được xếp bằng kỹ thuật nàỵ Ngoài ra, khi giấy khô, tác phẩm sẽ giữ dược lâu và bền hơn. Với đa số, Origami vẫn được coi là một môn thủ công, chưa phải nghệ thuật . Các origamist hiện đại đang dần dần chứng minh Origami là một bộ môn sáng tạo có thể sánh ngang hàng với các bộ môn nghệ thuật tạo hình khác. Một số cao thủ, dù ít, đã và đang sống được với "nghề" này, và các tác phẩm cuả họ được bày bán ở các phòng trưng bày nghệ thuật. Nhiều origamist coi xếp giấy là "điêu khắc giấy ", và là một môn điêu khắ'c đặc biệt. Như chúng ta biết, một cách đơn giản, điêu khắc có thể được chia làm hai loai, "thêm", và "bớt". Tượng đất sét chẳng hạn, là loại "thêm vào"- làm khung sườn, xong đắp bồi thêm đến khi thành hin`h. Tượng gỗ, đá, ngược lại, thường là kết quả cuả sự đẽo gọt bớt đi từ một khối lớn khởi đầụ Với origami, nó không "thêm" mà cũng không "bớt", khởi đầu với một tờ giấy, hoàn thành cũng chừng đó giấy mà thôi, có chăng la"dấu" bớt những phần không cần thiết ! Vậy thì, bạn có thể coi origami như là một nghệ thuật dân gian, một trò chơi, một bài toán đố, hay một môn nghệ thuật tạo hìh, tất cả đều đúng cả. Có người chơi với giấy một cách ngẫu hứng, có người lại dùng các chương trình computer, dựa trên các lý thuyết về toán học dể tạo ra và vẽ sơ đồ cách xếp trước khi họ đụng đến tờ giấy ( để kiểm tra lại!) Có người nhất định chỉ xếp từ một tờ giấy hình vuông mà thôi, có người không câu nệ giấy hình gì, hay xài nhiều tờ giấy ghép lại. Có lẽ, như các môn nghệ thuật khác, kết quả cuối cùng vẫn là cái quan trọng nhất, cái đẹp không câu nệ về kỹ thuật chi li và các ràng buộc. Nghệ thuật đỉnh cao, là nghệ thuật tự do nhất . Origami kỳ diệu bởi ở mức độ chung, nó là nghệ thuật đại chúng , không phân biệt quốc gia hay giàu nghèọ Một em bé, một người lớn, có thể dùng bất cứ loại giấy nào, đứng ngồi bất cứ ở đâu, tạo ra một chú chim vỗ cánh, một bông hoa, một chú chuồn chuồn... đem lại vài giây phút an bình cho chính mình hay đem đến cho ai đó một nu cười trên môi. Đối với một số người, vương quốc origami là vương quốc trong những câu chuyện cổ tích. Bạn cứ tưởng tượng xem, hầu như mọi thứ - cỏ cây, hoa lá, muôn thú đều "nằm" trong một tờ giấy, loại vật liệu hầu như bao quanh mình khắp nơi. Origami ngày nay còn được táp dụng trong thiết kế đồ trang sức, trang hoàng nội thất, thiết kế quần áo... Ngoài mặt nghệ thuật, nó còn dược áp dụng trong các chương trình giáo dục, y tế .Cách vài năm lại có các hội nghị Quốc tế về khoa học, toán học và nghê thuật origami, origami trong giáo dục và các chương trình trị liệu... Các hội origami cũng được thành lập ở rất nhiều quốc gia và các hội nghị hàng năm với các buổi hội thảo về ứng dụng cuả Origami cũng như trưng bày các tác phẩm origami đã thu hút rất nhiều người tham dự. Ở "Vương quốc cuả dân Xếp giấy ", bạn có thể bắt gặp hình ảnh các ông bà già bạc tóc đuà chơi với châu chấu chuồn chuồn máy bay cùng các bé con - đó là một hình ảnh đẹp , và thanh bình. TIẾP NÈ Vài nét lang bang về nghệ thuật xếp giấy Giang Đinh Có lẽ phần lớn các người lớn, khi còn là bé con, ngoài cái việc đùa chơi với châu chấu chuồn chuồn, đôi khi cũng xếp vài cánh máy bay giấy mà phóng lung tung, hay vài con thuyền giấy thả chơi theo dòng nước hối hả sau những cơn mưa trước sân nhà... Giấy ! có lẽ đó là một trong những phát minh kỳ diệu nhất cuả loài người. Ai cũng biết giấy để viết, để vẽ, để in ấn..., nhưng ngoaì ra, với một tờ giấy trong tay, không dùng đến bất cứ một vật dụng gì khác, bạn còn có thể đi vào một thế giới muôn hình muôn vẻ khác, thế giới cuả nghệ thuật xếp giấy. ORIGAMI, tên gọi được quốc tế hóa hiện nay của nghệ thuật xếp giấy - là một từ Nhật bản ( Oru = xếp, Kami = giấy, khi ghép 2 từ lại, thành origami ). Không ai biết nghệ thuật này bắt nguồn từ bao giờ và ở đâu. Giấy được phát minh từ Trung Hoa vào khoảng 105AD, sau đó theo các tu sĩ Phật giáo du nhập vào Đại Hàn và đến Nhật độ cuối thế kỷ thứ 6. Vào thời kỳ đầu, giấy được xem như là một vật liệu qúi hiếm và xếy giấy chỉ được dùng giới hạn bởi tầng lớp thượng lưu trong các dip lễ. Origami ở Nhật được truyền từ thế hệ này sang thế hệ khác, mẹ truyền cho con gái, và các mẫu truyền miệng còn được biết thường là các mẫu đơn giản. Tac' phẩm về Origami cổ nhất còn lưu lại được là Senbazuru Orikata- " Xếp ngàn cánh hạc "(**), ra đời 1797. Vậy là dù giấy phát sinh từ Trung Hoa ( do đó một số sử gia về Origami cho rằng nghệ thuật xếy giấy hẳn cũng phát sinh từ xứ này ) nhưng Nhật là nước đã làm cho nghệ thuật xếp giấy phát triển cao và phong phú nhất. Ở phương tây, Tây Ban Nha cũng là dân tộc có lịch sử xếp giấy lâu đờị Giấy được thế giới Ả rập biết đến vào khoảng thế kỷ thứ 8 và theo người Moor ( Ma rốc ) vào Tây Ban Nha độ thế kỷ thứ 11. Là dân tộc theo HồI giáo và là những nhà toán học và thiên văn học cừ khôi , ngườiI Moor chú trong dến mặt nghiên cứu hình hoc trong xếp giấỵ Khi ngườI Moor rời khỏi Tây Ban Nha, dân Tây Ban Nha đã đưa nghệ thuật xếp giấy ra ngoaì phạm vi các mẫu hình học và phát triển thêm mà người tiên phong là triết gia và thi sĩ Miguel de Unamuno (1864-1936 ). Người được coi là sư tổ cuả nghệ thuật xếp giấy hiện đại là Akira Yoshizawa ( sinh 1911-Nhật ). Những sáng tác cuả ông được thế giới biết đến vào khoảng 1950 là những sáng tác bắt đầu tách rời khỏi các mẫu và nguyên tắc xếp giấy cổ truyền. Cùng với Samuel Randlett (Mỹ) Yoshizawa dã phát minh ra hệ thống ký hiệu để vẽ các sơ đồ chỉ dẫn trong sách dạy xếy giấy, trở thành ký hiệu quốc tế trong các sách Origami cho đến ngày nay . Yoshizawa hiện nay vẫn còn sống và được cả thế giới coi như đại sư phụ cuả nghệ thuật xếp giấy với hơn 50 000 tác phẩm và vô số các cuộc triển lãm trên toàn thế giới. Khởi đầu, có lẽ một trong những sự khác biệt cuả nghệ thuật xếp giấy Đông phương và Tây phương là phần lớn các cao thủ Đông phương thường tạo ra các mẫu đơn giản, trừu tượng, ít nét mà vẫn bắt được cái thần của vật muốn xếp .Các cao thủ Tây phương thì thường thích xếp chi tiết, phức tạp thiên về kỹ thuật. Ngày nay thì các tiêu chuẩn về thẩm mỹ Đông Tây cũng như mọi phát triển khoa học kỹ thuật khác đều được cả hai bên tiếp thu và biết đến rộng rãi qua sách báo và các phương tiện truyền thông hiện đạị Thế hệ các cao thủ Origami hiên nay cả Đông va Tây đều có những người mạnh cả về kỹ thuật lẫn nghệ thuật. Các cao thủ xếp giấy hiện đại bao gồm các nghệ sĩ, các nhà toán học, vật lý học, kỹ sư, các..aỏ thuật gia ! v.v... Nhiều kỹ thuật xếp mới được phát minh và các mẫu Origami ngày nay có thể phức tạp đên' mức khó tưởng tượng được. Có thể nói hầu như bất cứ cái gì cũng có thể "xếp" ra được từ một tờ giấy. Cả hai "trường phái" xếp giấy - phức hoá và giản hóa, thiên về kỹ thuật hay nghệ thuật, dều được phát triển. Bạn có thể thấy một chú bọ Origamị, nhận ra được nó thuộc họ bọ nào, với đầy đủ ăng ten, chân, cánh, đúng tỷ lệ được xếp từ một tờ giấy hình vuông (không dùng kéo) - hay ngược lại, một mẫu origami trừu tượng đơn giản vài nếp gấp. Có mẫu phúc tạp phải xếp cả tuần hay mấy tuần mới xong, lại có các tác phẩm xếp giấy như bộ xương khủng long to bằng... tỷ lệ thật ! Về vật liệu thì ngày nay các tác phẩm Origami còn được xếp từ 1 số vật liệu khác ngoài giấỵ - giấy dán tường, lưới sắt, đồng, tấm kim loai mỏng ( các loại này có thể bày ngòai trời được ), giấy đất sét ( "xếp" xong nung, như đồ gốm ). Một kỹ thuật xếp đáng được nói tới là kỹ thuật " xếp ướt" mà Yoshizawa là người tiên phong. Các loại giấy dày dược làm ướt cho mềm đi rồi xếp. Với kỹ thuật này, người xếp có thể " nặn" giấy, "uốn giấy"Ẩcoi giấy như là đất sét. Có lẽ các tác phẩm xếp giấy gần với điêu khắc đều được xếp bằng kỹ thuật nàỵ Ngoài ra, khi giấy khô, tác phẩm sẽ giữ dược lâu và bền hơn. Với đa số, Origami vẫn được coi là một môn thủ công, chưa phải nghệ thuật . Các origamist hiện đại đang dần dần chứng minh Origami là một bộ môn sáng tạo có thể sánh ngang hàng với các bộ môn nghệ thuật tạo hình khác. Một số cao thủ, dù ít, đã và đang sống được với "nghề" này, và các tác phẩm cuả họ được bày bán ở các phòng trưng bày nghệ thuật. Nhiều origamist coi xếp giấy là "điêu khắc giấy ", và là một môn điêu khắ'c đặc biệt. Như chúng ta biết, một cách đơn giản, điêu khắc có thể được chia làm hai loai, "thêm", và "bớt". Tượng đất sét chẳng hạn, là loại "thêm vào"- làm khung sườn, xong đắp bồi thêm đến khi thành hình. Tượng gỗ, đá, ngược lại, thường là kết quả cuả sự đẽo gọt bớt đi từ một khối lớn khởi đầụ Với origami, nó không "thêm" mà cũng không "bớt", khởi đầu với một tờ giấy, hoàn thành cũng chừng đó giấy mà thôi, có chăng la"dấu" bớt những phần không cần thiết ! Vậy thì, bạn có thể coi origami như là một nghệ thuật dân gian, một trò chơi, một bài toán đố, hay một môn nghệ thuật tạo hìh, tất cả đều đúng cả. Có người chơi với giấy một cách ngẫu hứng, có người lại dùng các chương trình computer, dựa trên các lý thuyết về toán học dể tạo ra và vẽ sơ đồ cách xếp trước khi họ đụng đến tờ giấy ( để kiểm tra lại!) Có người nhất định chỉ xếp từ một tờ giấy hình vuông mà thôi, có người không câu nệ giấy hình gì, hay xài nhiều tờ giấy ghép lại. Có lẽ, như các môn nghệ thuật khác, kết quả cuối cùng vẫn là cái quan trọng nhất, cái đẹp không câu nệ về kỹ thuật chi li và các ràng buộc. Nghệ thuật đỉnh cao, là nghệ thuật tự do nhất . Origami kỳ diệu bởi ở mức độ chung, nó là nghệ thuật đại chúng , không phân biệt quốc gia hay giàu nghèọ Một em bé, một người lớn, có thể dùng bất cứ loại giấy nào, đứng ngồi bất cứ ở đâu, tạo ra một chú chim vỗ cánh, một bông hoa, một chú chuồn chuồn... đem lại vài giây phút an bình cho chính mình hay đem đến cho ai đó một nu cười trên môi. Đối với một số người, vương quốc origami là vương quốc trong những câu chuyện cổ tích. Bạn cứ tưởng tượng xem, hầu như mọi thứ - cỏ cây, hoa lá, muôn thú đều "nằm" trong một tờ giấy, loại vật liệu hầu như bao quanh mình khắp nơi. Origami ngày nay còn được táp dụng trong thiết kế đồ trang sức, trang hoàng nội thất, thiết kế quần áo... Ngoài mặt nghệ thuật, nó còn dược áp dụng trong các chương trình giáo dục, y tế .Cách vài năm lại có các hội nghị Quốc tế về khoa học, toán học và nghê thuật origami, origami trong giáo dục và các chương trình trị liệu... Các hội origami cũng được thành lập ở rất nhiều quốc gia và các hội nghị hàng năm với các buổi hội thảo về ứng dụng cuả Origami cũng như trưng bày các tác phẩm origami đã thu hút rất nhiều người tham dự. Ở "Vương quốc cuả dân Xếp giấy ", bạn có thể bắt gặp hình ảnh các ông bà già bạc tóc đuà chơi với châu chấu chuồn chuồn máy bay cùng các bé con - đó là một hình ảnh đẹp , và thanh bình. TIẾP Nói đến Origami và giáo dục, người ta thường nhắc đến Friedrich Froebel (1782-1852) cha đẻ của hệ thống trường mẫu giáo , người nâng tầm các trò chơi của trẻ con thành các hoạt động gíup phát triển sự thông minh . Ông nghiên cứu dạy trẻ, thấy rằng trẻ con học khi chơi các trò chơi, như vậy trò chơi thích hợp là công cụ tốt để dạy trẻ . Trong số các "đồ chơi" của ông, có .. xếp giấy, đây là 1 trò chơi thú vị và kích thích óc sáng tạo ... Sau ông cho đến hiện tại , nhiều nhà giáo dục đã đưa Origami vào chương trình dạy của mình . Một cách ngắn gọn, Origami giúp phát triển được các khả năng gì ? Nghe : làm theo hướng dẫn Đọc : hiểu hướng dẫn, hiểu các biểu tượng về hình ảnh và dấu hiệu . Nói : khả năng diễn đạt mạch lạc khi hướng dẫn xếp mẫu cho người khác Toán học: A . Hình học : - Nhận diện hình thể, góc, khối, các khái niệm hình học ( đối xứng, vuông góc ....) - Phép chia ( chia cạnh giấy hay góc thành nhiều phần bằng nhau ..) - Đo - Tỷ lệ B . Không gian : hình khối, các mặt trên dưới, trong ngoài của vật thể ... Quan hệ cộng đồng / thế giới : Origami, như âm nhạc , có mục đích chia xẻ với mọi người, từ nhóm nhỏ đến lớn . Trong thời buổi hiện nay thì mở rộng ra bạn bè thế giới . Xã hội học: biết / tìm hiểu thêm về phong tục . lịch sử, xã hội qua nhiều mẫu đặc thù ( ví dụ các mẫu truyền thống Nhật, các mẫu lễ Giáng Sinh, lễ tình nhân ....) Khoa học: Nghiên cứu về cấu trúc động vật, thực vật, khí động học ...khi tạo mẫu thú, hoa cỏ hay máy bay ...../ Nghiên cứu về giấy, cách làm giấy .... Nhận thức về bảo vệ môi trưoèng: có thể dùng đủ loại giấy loại để xếp, tận dụng giấy bỏ đi ... Trí nhớ: khi xếp giấy / học xếp cần sự tập trung, khi xếp mẫu không xem sách cần trí nhớ tốt và nhớ theo trình tự các bước . Logic / khả năng "giải mã": khi xếp hay sáng tác Sáng tạo / nhận thức về các cách nhìn khác nhau : Origami kích thích sự sáng tạo . Khởi đầu với các thế xếp căn bản từ đó cho ra nhiều mẫu khác nhau . Một ngưỿi nhìn mẫu xếp đến 1 giai đoạn nào đó có thể thấy nó giống cái này, người khác lại nhìn ra cái khác - nếu tiếp tục , sẽ cho ra mẫu khác nhau . Sáng tạo cũng bắt đầu khi người xếp thay đổi mẫu ( người khác ) theo ý mình .... Chữa bệnh Origami được đưa vào các chương trình trị liệu và vẫn còn là đề tài cần nghiên cứu trong lĩnh vực này . Origami được thử nghiệm dạy cho người mù ( người mù / người thầy origami nổi danh nhất là Saburo Kase , mù từ 12 tuổI, sáng tác nhiều và đi dạy / nói chuyện nhiều nơi trên thế giới , tôi đã có nhắc đến trong bài " Nghề xếp giấy " ), người tàn tật, người bị bịnh tâm thần, người già trong viện dưỡng lão .... Lợi thế của Origami là vật liệu dễ tìm , người xếp không sợ "làm hư" vật liệu ( như các vật liệu đắt tiền ) và cho ra kết quả trong thời gian ngắn , có thể học / làm tập thể . Dạy cho người bệnh , người hướng dẫn cần kiên nhẫn và dịu dàng , khuyến khích họ . Vì vật liệu dễ tìm, ít tốn kém và hầu như ai cũng xếp được mẫu đơn giản trong thời gian ngắn - "làm được 1 cái gì đó " làm tăng sự tự tin của người bịnh , làm họ quên đi phút chốc nỗi đau thể xác hay tinh thần . Khi họ đã bắt đầu quen và xếp được họ sẽ thấy vui hơn, thấy mình vẫn có khả năng "kiểm soát" được ( mẫu xếp ) - mà phần lớn đã mất hay không cho là mình còn kiểm soát được chính mình vì bịnh tật .... Origami cũng giúp sự vân động khéo léo của bàn tay .... Hẳn nhiên người hướng dẫn phải nghiên cứu , tùy loại / mức độ bịnh mà chọn mẫu / cách dạy cho phù hợp . Trên đây nhắc đến "khoa học" với trình độ chung chung . Một số ứng dụng / nghiên cứu khoa học có thể kể qua : -Một số nhà khoa học / toán học nghiên cứu về Toán học Origami - ở Mỹ hiện nay có Thomas Hull va Erik Dermaine đều dạy / nghiên cứu ở đại học về Origami Mathematics và Computational Origami . Erik Dermaine là 1 trường hợp đặc biệt , học ở nhà ( cha dạy, không đi học ở trường ), 12 tuổi đã vào đại học, luận án tiến sĩ về "Computational Origami " xuất sắc, là giáo sư trẻ nhất trong lịch sử của MIT, trường đại học và viện công nghệ nổi tiếng của Mỹ và thế giới ở tuổi 20 ! Erik nghiên cứu về khả năng và giới hạn của Xếp và Mở ( fold & unfold ) dẫn dến ứng dụng trong chế tạo tay người máy , và hiện nghiên cứu về cấu trúc "xếp " của protein , sẽ giúp cho dược / y khoa rất nhiều nếu thành công . Một trong những bài toán mà Erik giải được là "Xếp và cắt " ( Fold and Cut )- chứng minh rằng bất cứ hình nào có cạnh thẳng ( từ hình ngôi sao hay con rồng ...) đều có thể tạo được bằng cách xếp ( giấy ) và dùng chỉ một nhát kéo cắt qua . Một số ví dụ có thể thấy ở website của Erik ( bạn có thể search : " Erik Dermaine, Fold and Cut " ) - Robert Lang, là nhà vật lý học và kỹ sư, hiện sống toàn thời gian với nghề "Xếp" , ngoài ..giấy ra còn được mời làm cố vấn, cộng tác với các trung tâm / hãng chế tạo để chế tạo Túi an toàn ( Airbag ) trong xe hơi, và gần đây là nghiên cứu chế tạo Kính thiên văn khổng lồ cùng với nhóm nghiên cứu của Lawrence Livermore National Laboratory . Kính thiên văn lớn 1 hiện nay (?) là Hubble ( Space Telescope ) đường kính chỉ 2.4m . Vấn đề là vũ trụ bao la, nhưng tên lửa thì có giới hạn, muốn khám phá thiên hà thì cần kính thiên văn lớn - làm sao chế ra được 1 kính thiên văn đường kính = 1 sân vận động mà nhét lọt vào tên lửa ( khi đã phóng lên thì mở ra tha hồ không vướng víu vì vũ trụ thừa ..chỗ chứa . Và lời giải là ...dựa vào Origami ! 1 kính thiên văn đường kính 100m được "Xếp lại " gọn trong 1 tên lửa đường kính từ 3-5m , khi phóng lên qũy đạo sẽ " mở " ra . Hiện tại Eyeglass ( tên của Kính xếp này ) đang trong giai đoạn nghiên cứu, nhóm này đã dựng 1 mẫu thí nghiệm đường kính 5m ( có thể thấy hình và tin ở website của Robert lang ) - Còn rất nhiều ứng dụng thực tiễn của Origami trong khoa học kỹ thuật . Các nhà khoa học ở đại học Oxford đã chế ra các ống co giãn ( xếp , mở ) dựa vào Origami - các ống này được xử dụng để mở các động mạch nhỏ hay bảo vệ động mạch chủ bị suy yếu . Koryu Miura từ những năm 1970 đã sáng tạo ra lối xếp mang tên ông "Miura - ori" ngày nay ứng dụng trong việc chế tạo hộp nước soda, xếp bản đồ và solar sails cho vệ tinh ( " xếp" 1 phần của lon soda = nhôm chẳng hạn , sự "Xếp" này làm kết cấu vững hơn, do dó vỏ hộp mỏng hơn vẫn bảo đảm kết cấu - dẫn đến tiết kiệm vật liệu ( hình lon soda này có thể thấy ở wensite Masters of Origami ở Hangar - 7 ) Các nhà khoa học Nhật cũng đang nghiên cứu chế tạo xe hơi với "cấu trúc Origami" đàn hồi, giảm chấn thương khi xảy ra đụng xe , hay nhà " xếp" giảm thiểu thiệt hại khi xảy ra động đất .... Ngoài các lãnh vực kể trên , bóng dáng của Origami cũng có thể thấy nhều trong kiến trúc, vật dụng thường ngày , đồ nội thất , thời trang ..... Nguồn: http://www.eco-blue.net
|
|
#14
20-05-2008, 09:27
|
||||||||
|
||||||||
|
Topic này đóng băng lâu wa rui..Từ bi h sẽ được update thường xuyên về những thông tin, sự kiện của Origami..
 Dưới đây là clip cuộc thi Origami tại Nhật Bản năm 2008, lại 1 lần nữa Kamiya giành chức vô địch..Những mẫu trong cuộc thi rất mới, chưa thấy bao h..Mọi ng xem để lấy thêm kinh nghiệm và kỹ năng gấp..Clip được lấy trên Youtube Vòng loại 1 http://youtube.com/watch?v=P3EwXoIemog Vòng loại 2 http://jp.youtube.com/watch?v=jFVs6r_QTBQ# Chung kết...  http://jp.youtube.com/watch?v=5zpvdPU1TdA
|
|
#15
31-05-2008, 23:10
|
||||||||
|
||||||||
|
TRIỄN LÃM ORIGAMI
|
|
#17
09-07-2008, 18:07
|
||||||||
|
||||||||
|
Dưới đây là ảnh OUSA 2008, nguồn lấy từ VOG. Bài viết được viết bởi ĐTG
|
|
#18
09-07-2008, 20:55
|
||||||||
|
||||||||
|
Hình ảnh
|
|
#19
09-07-2008, 20:58
|
||||||||
|
||||||||
|
Cuộc chơi giao hữu hàng năm của OUSA
|
|
#20
09-07-2008, 21:01
|
||||||||
|
||||||||
|
Hình ảnh nội dung
|
| Bookmarks & Social Networks |
|
|
| Ðiều Chỉnh | |
| Xếp Bài | |
|
|
|
(gấp ướt) hoặc sử dụng vật liệu ngoài giấy và lá kim loại. Người Nhật xem origami như một phần văn hoá và truyền thống đất nước hơn là một hình thức nghệ thuật.
, 4 chân tạo thành bốn nhánh như các cành. Ứng dụng các nguyên tắc trong hình học topo để tạo hình chiếu, tìm ra các góc giấy là chân, đầu...vv... Ngày nay có rất nhiều tài liệu hướng dẫn origami. Máy tính cũng góp phần không nhỏ trong việc sáng tác ra các mẫu mới.
, tuy nhiên để theo đuổi và học cách gấp, cách sáng tác những mẫu mới thì không phải ai cũng làm được
, vì nó đòi hỏi người ta có lòng kiên nhẫn và sự cẩn thận trong từng bước gập
. Hơn nữa số lần gấp lại tỉ lệ thuận với sự phức tạp của mẫu, một mẫu gấp đơn giản như hình con bướm cũng trải qua trên dưới 100 bước. Tại Việt Nam, cũng có các nhóm bạn yêu thích origami hoạt động online, offline, trao đổi thông tin và gửi các sáng tác mới.
Chế độ bình thường
